Wat is een Spiegeluitvaart?
foto's door Jikke.com en Christa Heine
Een Spiegeluitvaart is een nieuwe, eigentijdse en persoonlijke manier van afscheid nemen, waarbij nabestaanden samenkomen in een interview.
Aan de hand van vragen en foto’s worden herinneringen opgehaald en gedeeld, zodat iedereen die wil, zijn of haar verhaal kan vertellen. Dit verlaagt de drempel om te spreken – iets wat in een aula vaak lastig is – en geeft ruimte aan ieders stem en beleving. Een Spiegeluitvaart is niet te vergelijken met een reguliere uitvaart. Zo wordt er weinig tot geen muziek gedraaid juist om de focus te houden op de verhalen en herinneringen. Wil je toch meer muziekstukken met een fotopresentatie dan kun je beter kiezen voor een reguliere uitvaart.
Een Spiegeluitvaart kan op iedere locatie plaatsvinden: thuis, buiten in het bos, in de kroeg, de tuin, een kleine aula of kerkje. Voor elke setting is een passende vorm mogelijk.
Voorheen werd de vorm in kleine kring ook wel een Uitvaartinterview genoemd, maar de naam Spiegeluitvaart sluit beter aan bij het doel: samen in de spiegel kijken naar wat achter ons ligt, een reis maken door het leven van de overledene en terugblikken op herinneringen.
In een Spiegeluitvaart ontmoeten we elkaar oog in oog met het verleden; we reflecteren op wie er was, wat is geweest en wat we samen herinneren.
Kleine Spiegelgroep
Een kleine Spiegelgroep betreft maximaal ongeveer 25 personen. Met dit aantal kun je op een rustige locatie elkaar nog verstaan zonder microfoon. Middels ingestuurde of meegebrachte foto's maken we een prachtige reis door het leven van de overledene op een intieme, laagdrempelige en persoonlijke manier. Geen vooraf uitgestippelde route van verhalen, maar spontane gedachten en herinneringen.
Vooraf weten we dus nooit precies hoe de Spiegeluitvaart verloopt en welke foto's of verhalen aan bod komen. Veel ontstaat namelijk spontaan gedurende het gesprek.
Het kan dus zijn dat niet alle belangrijke dingen aan bod komen, die bij een reguliere uitvaart wel staan ingepland.
De opdrachtgever geeft 1 of hooguit 2 muziekstukken op die mogelijk onderdeel van het afscheid worden. Dat kan bijvoorbeeld zijn wanneer het gesprek even wat lucht nodig heeft of om een bepaalde anekdote te ondersteunen.
Uiteraard kun je vooraf aangeven welke onderwerpen wel of juist niet besproken moeten of mogen worden. Deze vorm noemen we De Intieme Spiegeluitvaart.
Een kleine Spiegelgroep kan ook op een luchtige, interactieve manier. Daarbij schrijven de aanwezigen bij binnenkomst op een kaartje iets over de overledene, die kaartjes doen we in de Foto- en Verhalenkoffer of hangen we aan de Mooie-Woorden-Bloemen-Lijn of anderszins. In willekeurige volgorde luisteren we naar de gedachtes en herinneringen die op de kaartjes staan. Deze vorm noemen we De Interactieve Spiegeluitvaart. Dit is vooral geschikt bij uitvaarten waar mensen een lichte uitvaart willen, geen eigen verhalen willen aanleveren of zelf willen spreken en ook bv. waarbij de aanwezigen elkaar niet of minder goed kennen en er geen gezamenlijk periode wordt gedeeld. Zo heb ik een keer een Spiegeluitvaart gehouden van een man die de eerste 25 jaar van zijn leven familie om zich heen had en de laatste 20 jaar alleen een woongroep en begeleiders om zich heen had. Zo kregen ze van elkaar een completer beeld van zijn leven.
De Spiegeluitvaart duurt inhoudelijk ongeveer 60 minuten.
De Spiegeluitvaart kan bv. als los onderdeel geboekt worden..
Voor uitvaartondernemers geldt dan dat je ons boekt zoals je een inhoudelijk begeleider of uitvaartspreker boekt. De facturatie loopt dan ook via de uitvaartverzorger. Rechtstreeks boeken kan uiteraard ook.
Locatie: excl. ontvangst, in- en uitloop 45 of 60 minuten
Grote Spiegelgroep
Een grote of heel grote Spiegelgroep nodigen we uit in bv een grote aula van bijvoorbeeld een crematorium of een begraafplaats, waarbij deze aula wel moet voldoen aan de juiste voorwaarden (volgt zsm).
Omdat dit meer structuur vereist, kiezen we voor een Di-Fo (Digitaal Fotoalbum) met foto's en evt. filmpjes.
In de ruimte wordt een interviewsetting gerealiseerd, denk daarbij aan bv. een fauteuil en een bankje, als een soort van mini-huiskamer. Een interview-setting. Op het scherm verschijnen vooraf geselecteerde foto's en filmpjes. Hierbij horen steeds één of meerdere personen die op de bank komen zitten en die vertellen over de dan zichtbare foto's of filmpjes.
Ook worden daar -wanneer passend- vragen over gesteld waardoor het toch een spontaan gesprek kan zijn, zonder een ingestudeerd verhaal.
Ook hier geldt dat we niet precies weten hoe het gesprek precies loopt en hoeveel foto's en filmpjes er uiteindelijk besproken worden, maar er zit wel voldoende lijn en voorbereiding in. Mensen in de zaal en mensen thuis kunnen op deze manier de Spiegeluitvaart volgen als was het een praatprogramma. Denk daarbij aan het programma Linda's Zomerweek, wat als inspiratie diende voor deze Spiegeluitvaart.
In een aula kun je natuurlijk niet de zitjes-setting creëren zoals bij Linda's Zomerweek, met tafeltjes en stoeltjes en drankjes en hapjes, maar door in te zoemen op de aangeklede interviewsetting afgewisseld met de beelden streven we naar een prachtig intiem afscheid in het groot.
Deze vorm heet De Publieke Spiegeluitvaart.
Aan een Spiegeluitvaart gaat altijd een voorgesprek vooraf om wensen en mogelijkheden te bespreken als ook de voorbereidende dienstverlening.
